تاثیر بی ثباتی داخلی بر امنیتی شدن سیاست خارجی ترکیه(2022-2011)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم سیاسی وروا بط بین الملل دانشگاه تهران، تهران. ایران.

2 دانشجوی دکتری روابط بین الملل دانشگاه اصفهان، اصفهان ، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد مطالعات منطقه ای دانشکده روابط بین الملل وزارت امور خارجه، تهران، ایران

چکیده

به‌‌رغم اینکه تا قبل از سال 2011 ترکیه به‌عنوان یک الگوی موفق سیاسی-اقتصادی در منطقه ظاهر شد و موردتوجه آمریکا و اتحادیۀ اروپا قرار گرفت، اما در دورۀ دوم دولت حزب عدالت و توسعه و پس از انقلاب‌‌های عربی منطقه، شاهد چرخش و فراز و نشیب‌‌هایی در سیاست خارجی این کشور بوده‌‌ایم که به امنیتی شدن آن منجر شده است. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و در چارچوب مفهوم امنیتی شدن مکتب کپنهاگ، به دنبال پاسخگویی به این پرسش است که علل امنیتی شدن سیاست خارجی ترکیه چیست؟ برای پاسخ به سؤال مذکور، این فرضیه مطرح شده است که بی‌ثباتی داخلی موجب امنیتی شدن سیاست خارجی ترکیه شده است. با بررسی و تحلیل سیاست‌‌های داخلی ترکیه در حوزۀ اقتصادی-سیاسی مشخص شد که آشفتگی و تنش در سیاست‌‌های داخلی که توسط حزب عدالت و توسعه تعقیب می‌‌شد، به امنیتی شدن سیاست خارجی ترکیه در سال‌‌های پس از 2011 منجر شده است.

کلیدواژه‌ها


منابع
ارغوانی پیرسلامی، فریبرز؛ صالحی، سید جواد؛ ایمانی، امیر. (1396). «مؤلفه‌‌های ثبات و تهدید در روند دموکراسی ترکیه: ریشه‌‌یابی الگوی نوسانی دموکراتیک». پژوهش‌‌های راهبردی سیاست، (6)2، 117-147.
اسماعیل‌زاده، یاسر؛ احمدی فشارکی، حسنعلی. (1395). «داعش و امنیت ایران با تکیه بر مکتب کپنهاگ».  پژوهش‌‌های راهبردی سیاست، (5)18، 123-141.
امیدی، علی؛ مرادی‌فر، سعیده. (1393). «برسازی امنیتی فعالیت هسته‌‌ای ایران». سیاست جهانی، (4)3، 121-150.
باقری دولت‌‌آبادی، علی. (1398). «تبیین علل تغییر رفتار حزب عدالت و توسعه نسبت به کُردهای ترکیه بر اساس نظریۀ پیوستگی جیمز روزنا». سیاست و روابط بین‌‌الملل، (5)3، 127-155.
ببری، نیکنام؛ ابراهیمی، شهروز. (1397). «بحران سوریه و تأثیر آن بر منافع ملی و منطقه‌‌ای ترکیه». پژوهش‌‌های روابط بین‌‌الملل، (2)8، 149-178.
حسین‌‌زاده، شجاع؛ عسگرخانی، ابومحمد؛ میرعباسی، سیدباقر. (1397). «رویکرد روسیه و ترکیه به ترتیبات امنیتی در قفقاز جنوبی». جامعه‌شناسی، (4)1، 209-237.
خانۀ صنعت، معدن و تجارت اصفهان. (1401). «گزارش تحولات اقتصادی ترکیه در نیمۀ نخست سال 2022». سفارت جمهوری اسلامی ایران در آنکارا.
خلیلی‌نژاد کشکوئی، روح‌اله؛ دهشیار، حسین. (1396). «بحران سوریه و امنیت ملی ترکیه». پژوهش‌های سیاسی جهان اسلام، (2)7، 107-140.
دهشیری، محمدرضا؛ امامی، زهرا؛ الهی‌نیا، میلاد. (1400). «تأثیر ایدۀ خوداتکایی بر امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران». مطالعات اقتصاد سیاسی بین‌الملل، (1)5، 229-256.
 
رازقی، رضا؛ دین‌پرست، فائز. (1399). «الگوی تکوین و نقش‌‌آفرینی دولت عمیق در ترکیه». فصل‌نامۀ دولت‌‌پژوهی، (21)5، 99-138.
رستمی، فرزاد؛ قائمی، یاسر. (1398). «امنیتی‌‌سازی ایران در پرتو پیشرفت در حوزۀ فناوری‌های نوین». آفاق امنیت، (42)12، 32-62.
رستمی، فرزاد؛ نادری، مسعود. (1395). «برجام، پروندۀ اتمی و بسترهای امنیتی‌سازی و غیرامنیتی‌سازی». تحقیقات سیاسی بین‌المللی، (27)1، 151-175.
زارع‌زاده ابرقویی، رسول. (1396). «بررسی و نقد نظریۀ امنیتی‌سازی مکتب کپنهاگ». آفاق امنیت، (38)10، 100-127.
زاهدی، نسا؛ سرپرست‌سادات، سید ابراهیم. (1396). «اقتصاد سیاسی توسعۀ ترکیه». جامعه‌شناسی سیاسی جهان اسلام، (1)6، 1-24.
سازمند، بهاره. (1392). «مکتب کپنهاگ و امنیت زیست‌محیطی خلیج‌فارس: واکاوی فعالیت‌های سازمان راپمی». نهمین همایش ملی خلیج فارس، مرکز گردشگری علمی فرهنگی دانشجویان ایران.
سالاروند، معصومه؛ قالبی حاجیوند، معصومه؛ عباس‌زاده فتح‌آبادی، مهدی. (1397). «نگرشی بر چالش های ژئوپلیتیکی ترکیه در قبال شیعیان منطقه (در دوران حزب عدالت و توسعه)». سیاست و روابط بین‌الملل، (6)3، 113-135.
ستوده، علی‌اصغر؛ نیاکوئی، سید امیر. (1397). «پویش‌‌های امنیتی جدید و گذار ترکیه از مجموعۀ امنیتی بالکان ترکیه به مجموعۀ امنیتی خاورمیانه». پژوهش‌نامۀ ایرانی سیاست بین‌‌الملل، (6)2، 109-136.
طباطبایی، سید محمد؛ فتحی، محمدجواد. (1393). «تحول مفهوم امنیت در ناتو پس از جنگ سرد بر اساس مکتب کپنهاگ». مطالعات راهبردی جهانی شدن، (14)5، 7-42.
عطائی، فرهاد. (1378). «نگرشی جدید در سیاست منطقه‌ای ترکیه». مطالعات خاورمیانه، (19)1، 107-122.
فتاحی اردکانی، حسین. (1400). «راهبرد سیاست خارجی ترکیه در خاورمیانۀ پساداعش». پژوهش‌نامۀ ایرانی سیاست بین‌‌الملل، (1)10، 227-262.
فرحمند، صغری؛ سمیعی، علیرضا. (1397). «تبیین رویکردهای حزب عدالت و توسعۀ ترکیه در قبال کردها: از آشتی ملی تا سیاست سرکوب». تحقیقات سیاسی بین‌المللی، (34)1، 91-117.
قاسمی، جابر؛ مددی، امیرعلی. (1400). «واکاوی چرخش جدید سیاست خارجی ترکیه در قبال خاورمیانه». پژوهش‌‌های روابط بین‌الملل، (3)11، 225-252.
قاسمی، جابر؛ مختاری، علی؛ نیک‌فر، جاسب. (1400). «بازگشت اقتدارگرایی در ترکیه (2010-2020)». سیاست جهانی، (2)10، 61-86.
کاکایی، سیامک. (1376). «نقش ترکیه در منطقۀ خاورمیانه پس از جنگ سرد». مطالعات خاورمیانه، (12)1، 65-102.
کرمی، جهانگیر؛ عزیزی، حمیدرضا. (1392). «روابط امنیتی چین با آسیای مرکزی: از پیوندهای امنیتی تا مجموعۀ امنیتی منطقه‌‌ای». مطالعات اوراسیای مرکزی، (12)6، 135-154.
گل‌محمدی، ولی. (1398). «برخورد نقش‌‌ها در خاورمیانه و تنش در روابط آمریکا و ترکیه». مطالعات راهبردی، (3)22، 107-134.
گل‌محمدی، ولی؛ اسلامی، محسن. (1398). «ظهور و افول یک مدل؛ فهم سیاست خارجی ترکیه بعد از انقلاب‌‌های عربی». روابط خارجی، (41)11، 97-137.
محمدی، سید محمد؛ جمال‌پور، میکائیل. (1399). «چشم‌‌انداز اسلام سیاسی در ترکیه و تأثیر آن بر تحولات امنیتی منطقه». مطالعات بیداری اسلامی، (18)9، 41-64.
محمدشریفی، مجید؛ دارایی‌منش، مریم. (1393). «دغدغه‌‌های امنیتی اتحادیۀ اروپا و توانمندی‌‌های ترکیه». پژوهش‌نامۀ ایرانی سیاست بین‌‌الملل، (2)2، 90-116.
محمدی، مجید؛ شاکری خوئی، احسان؛ احدی، پرویز؛ یوسفی جویباری، محمد. (1399). «سیاست خارجی ترکیه در قبال آمریکا از سال 2016 تا 2019». جامعه‌‌شناسی سیاسی ایران، (3)3، 1488-1509.
نصری، قدیر. (1384). «آیندۀ سیاست خارجی ترکیه». مطالعات خاورمیانه، (43)1، 155-172.
نظری، علی‌اشرف؛ سلیمی، برهان. (1396). «دولت ترکیه و چالش گولنیسم: ابعاد سیاسی و غیردموکراتیک جنبش گولن». فصل‌نامۀ دولت‌‌پژوهی، (9)3، 159-200.
نیاکوئی، سید امیر؛ ستوده، سید اصغر. (1394). «تأثیر منازعات داخلی سوریه و عراق بر مجموعۀ امنیتی خاورمیانه (2011- 2015)». مطالعات خاورمیانه، (15)4، 153-177.
شورای راهبردی روابط خارجی. (11 مرداد 1400). «ریشۀ اختلافات بین یونان و ترکیه و چشم‌انداز رفع آن». آخرین دسترسی در 20/01/1402، در دسترس در: https://sndu.ac.ir/fa/news/4203
References
Arghavani pirsalami, F.; Salehi, S. J. & Imani, A. (2016). “Components of Stability and Threat in the Process of Turkish Democracy: Rooting of the Democratic Fluctuation Pattern”. Political Strategic Research Journal, (6)2, 117-147. [In Persian].
Ataee, F. (2000). “A New Perspective on Turkey's Regional Policy”. Middle East Studies, (19)1, 107-122. [In Persian].
Babri, N. & Ebrahimi, S. (2017). “The Syrian Crisis and its Impact on Turkey's National and Regional Interests”. International Relations Research, (2)8, 149-178. [In Persian].
Bagheri dolatabadi, A. (2018). “Explaining the Causes of the Change in the Behavior of the Justice and Development Party towards the Kurds of Turkey based on James Rozna's Theory of Continuity”. Politics and International Relations, (5)3, 155-127. [In Persian].
Buzan, B. (1991). “New Patterns of Global Security in the twenty-first Century”. International Affairs, 3(67), 431-451.
Dehshiri, M. R.; Emami, Z. & Elahinia, M. (2021). “The Effect of the Idea of Self-reliance on the National Security of the Islamic Republic of Iran”. International Political Economy Studies, (1)5, 229-256. [In Persian].
European Commission. (2023). Communication from the commission to the European Parliament and the Counc, Seventh Annual Report of the Facility for Refugees in Turke.
Farahmand, S. & Samiee, A. (2017). “Explaining the Approaches of the Justice and Development Party of Turkey towards the Kurds: from National Reconciliation to the Politics of Repression”. International Political Research, (34) 1, 91-117. [In Persian].
Fatahi ardakani, H. (2021). “Turkey's Foreign Policy Strategy in the Post-ISIS Middle East”. Iranian Journal of International Politics, (1)10, 227-262. [In Persian].
Ferenc A. V. (1971). Bridge across the Bosporus: Foreign Policy of Turkey. Baltimore, Johns Hapkins Press.
Ghasemi, J. & Madadi, A. A. (2021). “Analysis of the New Turn of Turkey's Foreign Policy towards the Middle East”. International Relations Research, (3)11, 225-252. [In Persian].
Ghasemi, J.; Mokhtari, A. & Nickfar, J. (2021). “The Return of Authoritarianism in Turkey (2010-2020)”. World Politics, (2)10, 61-86. [In Persian].
Golmohammadi, V. & Islami, M. (2018). “The Rise and fall of a Model; Understanding Turkey's Foreign Policy after the Arab Revolutions”. Foreign Relations, (41)11, 97-137. [In Persian].
Golmohammadi, V. (2018). “Clash of Roles in the Middle East and Tension in US-Turkey Relations”. Strategic Studies, (3)22, 107-134. [In Persian].
Gunes, C. & Lowe, R. (2015). The Impact of the Syrian War on Kurdish Politics across the Middle East. Chatham House, The Royal Institute of International Affairs.
Hosseinzadeh, S.; Asgarkhani, A. M. & Mirabbasi, S. B. (2017). “Russian and Turkish Approaches to Security Arrangements in the South Caucasus”. Sociological Journal, (4)1, 209-237. [In Persian].
House of Industry, Mining and Trade of Isfahan. (2022). Report on Economic Developments in Turkey in the first half of 2022. Embassy of the Islamic Republic of Iran in Ankara. [In Persian].
Ismailzadeh Imamgholi, Y. & Ahmadi fesharaki, H. A. (2015). “ISIS and Iran's Security Based on the Copenhagen School”. Policy Strategic Research, (5)18, 123-141. [In Persian].
Kakaei, S. (1998). “Turkey's role in the Middle East region after the Cold War”. Middle East Studies, (12)1, 65-102. [In Persian].
Karmi, J. & Azizi, H. (2012). “China's Security Relations with Central Asia: from Security Links to Regional Security Complex”. Central Eurasian Studies, (12)6, 135-154. [In Persian].
Kaya, A. (2023.11.01). “The World’s leading Refugee Host, Turkey Has a Complex Migration History”. Last visit at: 2023/12/01, Available at: https://www.migrationpolicy.org/article/turkey-migration-history
Khalilinejad kashkoei, R. & Deheshyar, H. (2016). “Syrian Crisis and Turkey's National Security”. Islamic World Political Research, (2)7, 107-140. [In Persian].
Mohammad sharifi, M. & Daraei manesh, M. (2013). “Security Concerns of the European Union and Turkey's Capabilities”. Iranian Journal of International Politics, (2)2, 90-116. [In Persian].
Mohammadi, M.; Shakri khoee, E.; Ahadi, P. & Yousefi joybari, M. (2019). “Turkey's Foreign Policy towards America from 2016 to 2019”. Iranian Political Sociology, (3)3, 1488-1509. [In Persian].
Mohammadi, S. M. & Jamalpour, M. (2019). “Perspective of Political Islam in Turkey and its Impact on Regional Security Developments”. Islamic Awakening Studies Journal, (18)9, 41-64. [In Persian].
Munster, R. V. (2020). Securitization. Oxford Bibographies.
Naseri, Q. (2005). “The Future of Turkey's Foreign Policy”. Middle East Studies, (43)1, 155-172. [In Persian].
Nazari, A. A. & Salimi, B. (2016). “Turkey's Government and the Challenge of Gulenism: Political and Non-democratic Aspects of the Gulen Movement”. State Studies Journal, (9)3, 159-200. [In Persian].
Niakoei, S. & Sotoudeh, S. (2014). “The Impact of Internal Conflicts in Syria and Iraq on the Middle East Security System (2011-2015)”. Middle East Studies, (15)4, 153-177. [In Persian].
Omidi, A. & Moradifar, S. (2013). “Iran's Nuclear Activity Security Development”. World Policy, (4)3, 121-150. [In Persian].
Putri Pratama, C. (2013). “Central Asia as a Regional Security Complex from the Perspectives of Realism, Liberalism and Constructivism”. GLOBAL Journal, 15(1), 84-94.
Razeghi, R. & Dinparast, F. (2019). “The Pattern of Formation and Role-creation of the Deep State in Turkey”. State Studies Journal, (21)5, 99-138. [In Persian].
Rostami, F. & Ghaemi, Y. (2018). “Iran's Security in the Light of Progress in the Field of New Technologies”. Scientific Journal of Security Horizons, (42)12, 32-62. [In Persian].
Rostami, F. & Naderi, M. (2015). “The JCPOA, the Nuclear File and the Bases of Securitization and De-securitization”. International Political Research, (27)1, 151-175. [In Persian].
Salarvand, M.; Ghalebi hajivand, M. & Abbaszadeh fathabadi, M. (2017). “A Perspective on Turkey's Geopolitical Challenges towards Shiites in the Region (during the Justice and Development Party)”. Journal of Politics and International Relations, (6) 3, 113-135. [In Persian].
Salter, M. B. (2018). “Securitization Theory: 20 years in Security Dialogue”. Sagepub Journals, 1-6.
Sanahuja, J. A. & Escánez, F. (2021). “The Copenhagen School in South America: The (de)Securitization of UNASUR (2008-2017)”. Revista Brasileira de Política Internacional, 64(2), 1-20.
Sazmand, B. (2012). “Copenhagen School and the Environmental Security of the Persian Gulf: Analyzing the Activities of Rapmi Organization”. 9th National Conference of the Persian Gulf, Scientific and Cultural Tourism Center of Iran Students. [In Persian].
Sotoudeh, A. A. & Niakoei, S. (2017). “New Security Campaigns and Turkey's Transition from the Turkish Balkan Security Complex to the Middle East Security Complex”. Iranian Research Journal of International Politics, (6)2, 109-136. [In Persian].
Stone, M. (2009). Security according to Buzan: A Comprehensive Security Analysis. Groupe d’Etudes ET d’Expertise Sécurité ET Technologies.
Strategic Council of Foreign Relations. (August 11, 2021). “The Root of the Differences between Greece and Turkey and the Prospect of resolving it”. last accessed on 20/01/2023, available at: https://sndu.ac.ir/fa/news/4203/[In Persian].
Tabatabaei, S. M. & Fathi, M. J. (2013). “The Transformation of the Concept of Security in NATO after the Cold War based on the Copenhagen School”. Globalization Strategic Studies, (14)5, 7-42. [In Persian].
Warwick, M. M. (2008). “Securitisation and the Construction of Security”. Forthcoming in European Journal of International Relations, 14(4), 1-36.
 
World Bank. (2023/04/10). The World Bank in Türkiye, Last visit at: 2023/06/17, available at: https://www.worldbank.org/en/country/turkey/overview
Zahedi, N. & Sarparast sadat, S. (2016). “Political Economy of Turkey's Development”. Political Sociology of the Islamic World, (1)6, 1-24. [In Persian].
Zarezade abargoui, M. (2016). “Examination and Criticism of the Theory of Securitization of the Copenhagen School”. Scientific Journal of Security Horizons, (38)10, 100-127. [In Persian].